Emrullah Ayan, İLKAV Cuma Konferansında, “Yanlış Allah Tasavvuru” başlıklı bir sunum yaptı.
Konferansta;öncelikle Zümer: 67. âyetteki temel vurgu olan “Onlar Allah’ın kadrini hakkıyla takdir edemediler” ifadesi detaylı şekilde izah edildi. İslâm’da sahih itikadın önemine dikkat çekilen konferansta, yanlış Allah tasavvurunun bireylerin inanç ve davranışları üzerindeki etkileri ele alındı. Kur’an ve sünnet ışığında gerçekleştirilen değerlendirmede, Allah’ı doğru tanımanın, tevhid inancını kavramanın ve dinî bilgileri güvenilir kaynaklardan öğrenmenin gerekliliği vurgulandı. Sohbetin başında, insanlığın temel meselelerinden birinin yalnızca Allah’a iman edip etmemek olmadığı, Allah’a inandığını söyleyenlerin O’nu nasıl tanıdığı ve nasıl bir Allah tasavvuruna sahip olduğu üzerinde duruldu. Yanlış Allah anlayışının, insanların kendi yanlışlarını meşrulaştırmalarına ve Allah’ın razı olmadığı tutumları dahi doğru görmelerine yol açabildiği ifade edildi. Bu çerçevede En‘âm: 148’e dikkat çekilerek müşriklerin, “Allah dileseydi ne biz şirk koşardık ne de atalarımız” şeklindeki gerekçeleri örnek gösterildi. İnsanların kendi yanlışlarını kader anlayışının arkasına sığınarak savunmalarının doğru olmadığı belirtilirken, dünya hayatının bir imtihan alanı olduğu ve insanın iradesini nasıl kullandığından sorumlu tutulacağı hatırlatıldı. Sohbette Zümer: 67 üzerinden Allah’ın sonsuz kudreti ve yüceliği de ele alındı. Yerin ve göklerin Allah’ın kudreti karşısındaki durumunu anlatan âyetlerin, Allah’ın büyüklük ve yüceliğini insanın anlayabileceği bir anlatımla ortaya koyduğu belirtildi. Kur’an’ın anlaşılmasında muhkem ve müteşabih ayrımına değinilip Allah’ın sıfatlarıyla ilgili konuşurken O’nu yaratılmışlara benzetmekten kaçınılması gerektiği ifade edildi. Konuşmanın devamında, yanlış Allah tasavvurunun sebepleri sıralandı. Yetersiz dinî eğitim, Kur’an-sünnetten uzaklaşma, gelenek ve hurafelerin dinî anlayışa karışması, şirk, yanlış tevekkül ve kader anlayışı bu etkenler arasında gösterildi. Ayrıca pozitivist ve materyalist eğitimin, kültürel ve felsefi akımların, olumsuz hayat tecrübelerinin ve Allah’ın yalnızca rahmet sıfatına odaklanıp sorumluluk ve hesabı göz ardı etmenin de yanlış inançların oluşmasında etkili olacağı dile getirildi. Geleneksel uygulamalara dair yapılan değerlendirmelerde, dinî inançların Kur’an ve sünnet temelinde ele alınmasının önemine dikkat çekildi. Mezar ziyaretinin İslâm’da yeri olduğu belirtilirken, mezarlara yönelik bidat, hurafe ve dînî temeli olmayan geleneksel ritüellerin yapılmaması gerektiği kaydedildi. Tevhid inancının korunması, hiçbir varlığa Allah’a ait özellikler atfedilmemesi ve insanların kendi düşüncelerini Kur’an’a onaylatmak yerine düşünce ve amellerini Kur’an’ın rehberliğinde şekillendirmeleri gerektiği vurgulandı. Sohbetin son bölümünde ise Allah’ın rahmeti ile hesap ve ceza anlayışının birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi. Allah’ın merhametine güvenmenin, günahları ve yanlışları sürdürmek için gerekçe yapılamayacağı belirtilerek tövbe ve samimi bir dönüşün önemi hatırlatıldı. Konuşma; doğru Allah tasavvurunun ancak sahih bilgi, Kur’an ve sünnet rehberliği, tevhid bilinci ve sorumluluk anlayışıyla oluşturulabileceği mesajıyla sona erdi.
